Publieke toezichthouder moet kwaliteit energielabel impuls geven

Om de kwaliteit van het energielabel van woningen te verbeteren, introduceert minister Hugo de Jonge van Binnenlands Zaken en Koninkrijksrelaties een publieke toezichthouder.

Per 1 juli wordt strenger gecontroleerd.

De Toelatingsorganisatie Kwaliteitsborging Bouw (TloKB) is de beoogde organisatie om de rol van toezichthouder te gaan vervullen. Voor het instellen van deze toezichthouder is een wijziging in de Woningwet nodig. In 2025 wordt daarom een wetsvoorstel aan de Tweede Kamer voorgelegd. Alle betrokken partijen krijgen zo de gelegenheid om zich voor te bereiden op het aangepaste stelsel.

De toezichthouder gaat controleren of alle betrokken partijen zich aan de geldende voorschriften houden bij het opnemen, registreren en controleren van energielabels. Ook kan de toezichthouder energielabels controleren op basis van signalen.

“Iedereen moet kunnen vertrouwen op de kwaliteit van het energielabel”, zegt minister Hugo de Jonge. “De waarde van het label is groot en de kwaliteit moet daarom goed geborgd worden. Daarom stellen we een publieke toezichthouder in, naast de kwaliteitsverbeteringen die continu plaats vinden.”

Lees ook: Makelaar, blijf in bedrijf met energielabel C

Meer controles en beter toezicht

In de tussentijd staat de kwaliteitsverbetering niet stil. Er zijn en worden tal van maatregelen ingevoerd om foutieve energielabels tegen te gaan. Dit gaat onder meer om:

  • Per 1 juli wordt de controlesteekproef op energielabels door de certificerende instellingen vergroot van zo’n 3.000 naar bijna 4.400
  • Per 1 juli extra controles bij alle certificaathouders, waardoor beter zicht komt op mogelijk slecht presterende adviseurs
  • Per 1 juli extra vervolgcontroles bij adviseurs waar fouten zijn geconstateerd
  • Mogelijkheid is verruimd tot intrekken van het bewijs van vakbekwaamheid van energieadviseurs
  • Het kosteloos laten toetsen door de Huurcommissie van het energielabel bij twijfels
  • Een uitgebreidere klachten- en geschillenprocedure, waarbij ook oudere foutieve energielabels (ouder dan een jaar) gecorrigeerd moeten gaan worden
  • Waarborgen om te voorkomen dat adviseurs kunnen wisselen tussen certificerende instellingen om sancties kooi en inspectie te ontlopen

Energielabel niet altijd betrouwbaar

De betrouwbaarheid van het energielabel is extra belangrijk, omdat het label een steeds belangrijkere rol heeft bij de verkoop, verhuur en oplevering van woningen en gebouwen. Zo zijn de hypothecaire leennormen verruimd voor woningen met groene energielabels. Het huidige private kwaliteitsborgingssysteem zorgt in het overgrote deel voor energielabels van goede kwaliteit, maar in 8% van de gevallen komen nog kritieke afwijkingen voor. Dit leidt niet altijd tot een verkeerd label, maar in een aantal gevallen wel. Deze cijfers zijn uit 2022, die van 2023 volgen binnenkort.

Soms worden woningen als energiezuiniger aangeduid dan ze in werkelijkheid zijn. Het gaat dan bijvoorbeeld om een woning die volgens de normen het energielabel C zou moeten hebben, maar die toch het betere label A of B heeft gekregen. Wanneer verhuurders maximale huren vragen op basis van het puntenstelsel, kan dit leiden tot hogere huurprijzen.

Verkenning nieuwe technologieën

Naast het instellen van een toezichthouder worden nieuwe technologieën verkend, die kunnen bijdragen aan een betrouwbaar en nauwkeurig energielabel. Het gaat hierbij om technologieën voor zowel de opname van het label zelf, als de verificatie van de opname. Dat gaat onder meer om meettechnieken als 3D scans van gebouwen, infraroodcamera’s, opname met behulp van geanalyseerde data en digital twins en een overheidsgebouwendossier. Zo’n systeem kan bijvoorbeeld het projectdossier van het energielabel opslaan en toegankelijk maken voor de adviseur en andere belanghebbenden.

Bron: Ministerie van BZK